در قالب نشستی در ششمین کنفرانس الگوی اسلامی ایرانی بررسی شد: تعمیق وتکمیل الگوی پایه از منظر فرهنگ و تمدن

 

 

 

نشست "تعمیق وتکمیل الگوی پایه از منظر فرهنگ و تمدن"  در اولین روز از ششمین کنفرانس الگوی اسلامی ایرانی پیشرفت )بعدازظهرامروزچهارشنبه) با حضور دکتر محمدعلی کی نژاد و دکتر سیدمحمدحسینی اعضای هیات رئیسه این نشست در سالن شماره سه مرکز همایش های کتابخانه ملی برگزار شد.

در این نشست شمس‌الدین گودرزی بروجردی ، کریم مهری،ابوالفضل میرزاپور ارمکی،بهادر قیم،رضا صفری وعلی آقاجانی مقالات خود را ارائه دادند.

 

ماهیت و مبانی فرهنگ و نقش اجتماعی آن

شمس‌الدین گودرزی بروجردی به عنوان نخستین سخنران این نشست درخصوص مقاله خود گفت: به منظور دستیابی به ماهیت فرهنگ ، به روش سیستمی تحلیل محتوا و مضمون، به تعاریف مطرح از دیدگاه جامعه شناسان و مردم شناسان، نظیر: تایلور، رالف لینتون، هرسکویتس و ادگار شاین به تحلیل مفهومی ماهیت و مبانی فرهنگ و قاعده مندی آن پرداخته ایم و همچنین به تقسیم بندی ماهیت فرهنگ اشاره اجمالی کردیم و نيز  در عين توجه به عدم انفکاک جامعه از فرهنگ به دیگر ابعاد جامعه که فرهنگ برآن تأثير گذار است پرداخته و مدل ساده فرهنگ اجتماعي ترسیم کردیم .

وی افزود: اين مدل در زمينه هاي متنوعي با فرهنگ ايراني اسلامي مطابقت مي کند و قابل ارائه است

گودرزی بروجردی  در ادامه گفت: پژوهش ما رويکردي مفهومي ونظري دارد برای تبیین الگوی فرهنگی پايه ، پیشرفت ساختارهاي مناسبي را پيشنهاد و نظام فرهنگ را به ابعاد درونی، نمادی و نهادی و متبلور تقسیم می کند و ارتباط فرهنگ با مدیریت فرهنگی در اجتماع را با نگاه مهندسی فرهنگی بررسی و تبیین می نماید.

 

تدوين مدل نظری در خصوص تحول معرفتی بر اساس بیانات مقام معظم رهبری

سخنران بعدی نشست کریم مهری درخصوص مقاله خود گفت : مقاله حاضر با استفاد از رویکرد تفسیری و روشناسی نظریه داده بنیاد به بازسازی معنایی تحول معرفتی  بر اساس بیانات مقام معظم رهبری می پردازد.

وی افزود: به رغم بحث ها و گفتگوهای فراوانی که در این زمینه میان نظریه پردازان دانشگاهی ،مدیران و رهبران صورت گرفته است اما هنوز این مفهوم و مصادیق آن در قالب یک الگوی علمی و مدل نظری(تحليلی) بر اساس بیانات مقام معظم رهبری ارائه نشده است .این مقاله به منظور پر کردن خلا علمی در کشور و با الگو قرار دادن سخنان مقام معظم رهبری به بررسی اندیشه های آن شخصیت در زمینه تحول معرفتی  پرداخته است.

مهری درباره روش شناسی پژوهش خود گفت: روش شناسی کیفی است و از روش نظریه پردازی داده بنیاد ثانویه برای انجام عملیات تحقیق استفاده شده است .

وی افزود:  مهمترین پرسش های تحقیق حاضر این خواهد بود که " چه مدل نظری تحول معرفتی   رااز دیدگاه مقام معظم رهبری تبیین می کند؟" چه تغییراتی در علوم انسانی در ایران بایدرخ دهد که  تحول معرفتی  صورت گیرد ؟ راهبرد های کنشی آن چیست ؟ و پیامدهای این راهبردها چه خواهد بود ؟

 

 

چرخه نظام‌سازی توحیدی، الگوی حاکمیت و پیشرفت در رهیافت توحیدی با تاکید بر مکتب امام (ره)

ابوالفضل میرزاپورارمکی درخصوص مقاله خود گفت: نظام سازی به معنای ترسیم الگوهای منطقی و هماهنگ که قابلیت پیاده سازی در حوزه های مختلف کارکردی در بستر جوامع را دارد، به یکی از دغدغه های مکاتب و رهیافت های فکری و یکی از مهمترین مسائل اندیشمندان و متفکران تبدیل شده است. اهمیت و ضرورت توجه به این مفهوم کاربردی تا آن جایی است که خلاء مکاتب و تمدن های بزرگ در این حوزه موجب شده تا چالش ها و آسیب های جدی در این میان سرنوشت و آینده ساختار های حاکمیتی را با خدشه مواجه سازد.

وی تاکید کرد: نظام سازی به این تعبیر فاصله میان نظریه تا صحنه عمل را پر می کند و این امکان را به وجود می آورد تا الگوی کلان تمدنی و مدل اجرایی پیشرفت، مفهوم دقیق و اجرایی یابد. نظام سازی وحدت گرا به عنوان الگوی بنیادی حاکم بر تمامی مخلوقات خالق واحد که در مفهوم نظام سازی توحیدی جلوه می یابد، مبانی اندیشه توحیدی اسلام را در حوزه های کارکردی مختلف در سه سطح نظام ها شامل کلان نظام ها، نظام های میانی و خرده نظام ها و در لایه های مختلف فردی و اجتماعی ترسیم می نماید.

میرزاپور افزود: نظام حاکم بر اندیشه و عمل امام (ره) در فرآیند زمینه سازی انقلاب اسلامی، تحقق انقلاب اسلامی و تثبیت انقلاب اسلامی تا فرآیند طراحی و استقرار حکومت اسلامی در مقیاس حداقلی و در ادامه، طراحی اولیه نظام های خرد کارکردی در برآیندی کلی الگوی تمدنی پیشرفت را ارائه می نماید که بر پایه های فقه و کلام اسلامی استوار است. از این رو با تاثیر تاثی از اندیشه و عمل امام (ره) و مقام معظم رهبری که به عینه در همان دامنه مکتبی مسیر امام حرکت می کنند، مراتب نظام سازی و مدل طراحی آن و تدوین الگوی کلان حاکمیت و پیشرفت ملی ارائه می شود.

 

 

تمدن نوین اسلامی و تعامل با اهل کتاب

پس از پرسش وپاسخ از سخنران نشست در ادامه 3 مقاله دیگر ارائه شد.

بهادر قیم یکی از سخنرانان درخصوص مقاله خود گفت: تمدن نوین اسلامی امروزی تداوم تحول یافته و دنباله دار  فرهنگ و تمدن اسلامی به رهبری حضرت محمد(ص) است . این تمدن نوین در چارچوب اصول و قوانین اولیه­ی اسلامی توانست در شرایط اجتماعی –  سیاسی و اقتصادی دوره های مختلف تاریخی، قوانین ، هنجارها و ارزش های مثبتی را تاسیس یا جذب (تایید) نماید . از میان این اصول  میتوان به شیوه تعامل با اهل کتاب اشاره کرد. جمهوری اسلامی ایران به دلیل برخورداری از ویژگی های منحصر به فرد در میان  سایر کشورهای اسلامی نظیر : جمهوریت و اسلامیت نظام سیاسی، استقلال کامل و عدم وابستگی به دو بلوک شرق و غرب ، تلاش در تحقق امت واحده اسلامی،  اعتدال  و میانه روی ، برخورداری از پیشینه تاریخی در حکومتداری و اقتدار علمی، می تواند بصورت  سازنده  در پویای تمدن نوین اسلامی به ایفای نقش بپردازد .تعامل سازنده با اهل کتاب مانند : نصاری ،مجوس یهود ، صابئین در جمهوری اسلامی ایران یکی از ممیزات اصلی و قابل تأمل در حوزه فرهنگی و تمدنی تلقی  می­گردد که ریشه در فرهنگ و تمدن اسلامی عصر نبوی دارد.

قیم افزود:در این پژوهش سعی کردیم به سیره حضرت رسول به عنوان  رهبر و سردمدار فرهنگ و تمدن اسلامی در تعامل با اهلکتاب و شیوه استمرار آن خصوصاً در ارتباط با صابئین مندایی ایران پرداخته شود .

 

 

مولفه‌های نظم ذهن، برای پیشتازی‌فرهنگی نوین‌اسلامی در سطح ملی و بین‌المللی

احسان ا... محمدی سخنران بعدیبا این سوال صحبت های خود را آغاز کرد کهتحولات فرهنگی در سطح ملّی و بین‌المللی، آنچه را که در زمینه تمدن و فرهنگ در آغاز هزاره‌سوم، حاصلآمده تابحال هرگز به یاد ندارد؟

وی در ادامه گفت: عده‌ای، ثبات مولفه‌های فرهنگ و تمدن‌اسلامی گذشته(تراث) را و گروهی پیشتازی فرهنگی‌اسلامی را در سطح ملّی و بین‌المللی در یک بلند پروازی نوین و بدیع درقالب طرحی‌نو از طریق،القای مولفه‌های نظم جدید ذهنیدربرنامه‌های تعلیم و تربیت، مطرح می‌نماید.

محمدی افزود:پدید آمدن انواع پی در پی اختراعات و استفاده از مهندسی های مدرن نرم افزاری، موفقیت‌های بیولوژی در شناخت کدهای ژنتیکی ژنوم انسانی و ... در سطح ملّی و  بین‌المللی همراه با، جهل، فقر، بیماری و عدم فضای صلح، مولفه‌های نوین نظم ذهنی را برای پیشتازی فرهنگی جهت تبیین علمی و تعهد و مسئولیت التزام اخلاق دینی برای پیش‌نویس الگوی‌ ایرانی اسلامی لازم دارد.

 وی در ادامه درباره یافته های پژوهش خود گفت:در این راستاهشت ویژگی نظم نوین ذهنی، شامل پروسه استکالستیک-پنداشت عدم برگشت پذیری- عدم کاربرد ایدئولوژی کهنه وستفالی- عدم پندار ایدئولوژی کورکورانه محیط زیستی- منافع‌گروه بلندپایگان – پنداشت هم رقابت هم همکاری- بی توجهی به بت پرستی مادی عصرجدید- عدم توجه به تمدن جهانی یا تنوع ایجاد بربریت،جهت تحقق پیشتازی فرهنگ اسلامی در سطح ملی و بین المللی به صورت پیش نویس افق حال و آینده، مهیا گردید.

گفتنی است ششمین كنفرانس الگوي اسلامي ايراني پيشرفت با موضوع «تعمیق و تکمیل الگوی پایه پیشرفت » امروز وفردا  در محل کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران در حال برگزاری است. 

 

 

صورت بندی و تأملی در رهیافت های «قلمرو دین»

آخرین سخنران نشست علی آقاجانی بود. ویقلمرو دین را  از موضوعات پر چالش ، مرتبط با الگوی پایه پیشرفت اسلامی و تأثیر گذار بر سپهر سیاسی جوامع اسلامی به ویژه ایران دانست و افزود: از نظر معرفتی رهیافت های متعددی به قلمرو دین قابل احصاء است که هر یک دارای نقاط قوت و ضعف متعددی می تواند باشد.  رهیافت حداکثری مطلق، رهیافت حداقلی، رهیافت اکتفا به ارزش های اخلاقی و بیان کلیات، رهیافت دین متضمن يكى از احكام پنجگانه (واجب، حرام، مستحب، مكروه و مباح) و رهیافت تشکیل دین از عقل و نقل اهم این رهیافت هاست. آقاجانی تاکید کرد: بر این اساس دغدغه بنیادین ما طرح رهیافتی است که در نسبت با شرایط ذهنی و مختصات عینی جامعه نقاط ضعف رهیافت های پیشین را نداشته و از قوت بیشتری برخوردار باشد.

وی افزود:  بدین ترتیب  پرسش اصلی، مختصات رهیافت مطلوب به قلمرو دین و چگونگی تحلیل ادعاها و نقاط ضعف رهیافت های موجود است. بر این پایه است که مقاله آن رهیافت ها را نابسنده دانسته و با نقدشان به طرح رهیافت قلمرو اعتدالی و انفکاکی دین بر اساس روش اجتهاد کلامی می پردازد. ویژگی­های این الگو نیز عبارت از عدم مقبولیت رهیافت های حداکثری و حداقلی مطلق، سلسله مراتب و انفکاک قلمرو دین در عرصه های مختلف زیستی، سلسله مراتب و انفکاک قلمرو دین در ساحت های مدیریتی، تفکیک دین و شریعت،  تکالیف شرعی دائر مدار هدایت، و اجتهاد مستمر است.

 

 

 

نوشتن دیدگاه


تصویر امنیتی
تصویر امنیتی جدید